مسجد وقف گرديده است ولى تا به حال وقف محقق نشده و كسى در آن به عنوان مسجد نماز نخوانده است . اكنون متوليان وقف مىخواهند در زيرزمين حسينيه و در طبقهء همكف مسجد و در طبقهء بالاى بناى تجارى بسازند ، آيا جايز است ؟ جواب : چنانچه تحويل متولى داده شده باشد وقفيت محقق شده است و تبديل آن جايز نيست . سؤال 1221 : زمينى است به صورت باير و بلا استفاده كه در سى سال گذشته تنها چند جنازهء كودك در آن دفن گرديده است و هيچ مدركى مبنى بر وقف بودن آن وجود ندارد . آيا اهالى مىتوانند دور آن را حصاركشى كرده و حسينيه ايجاد كنند ؟ جواب : اگر وقف بودن زمين براى دفن اموات محرز نباشد و تأسيس حسينيه مستلزم نبش قبرى كه آثار و بقاياى ميت در آن است نباشد ، مانعى ندارد . سؤال 1222 : الف - مسجدى در زمين شخصى بدون اذن و اجازه آن شخص ساخته شده است و چندين سال گذشته است ، فعلا مالك آن پيدا شده است ، تكليف چيست ؟ ب - آيا مىتوان مقدارى از مسجد مزبور را تخريب كرده و دستشويى و ساير امكانات را در آن ساخت ؟ جواب : الف - با جلب رضايت صاحب آن ، خود او فعلا وقف كند . ب - چون قبل از رضايت در آن نماز خوانده شده مسجد نبوده و فعلا با توجه به خواست صاحب آن عمل شود . هرچه او گفت و به هر نحو كه وقف كرد ، عمل شود . سؤال 1223 : انواع وقف را توضيح دهيد و تفاوت آنها را بيان كنيد . جواب : بطور اجمال گاهى نظر واقف به عنوان وقف است ، مانند وقف مساجد و مشاهد . و در اين صورت وقف ، فك و تحرير ملك است . و لذا به هيچ وجه قابل فروش و تبديل نيست . و گاهى نظر او به تمليك منفعت است مانند وقف دكاكين يا املاك براى مساجد و ذريه . يعنى نظر او از وقف اين است كه فوايد و منافع دكاكين يا ملكها مال مسجد يا ذريه خود باشد . و گاهى نظر او از وقف ،